Voor schrijvers, door schrijvers

Cursiefje

Te laat
Inzendingen: 411
Bij cursiefjes verwachten wij een korte tekst, vaak geschreven in de ik-vorm, met gebruik van eenvoudige taal, die echter door de taalhumor vaak verrassend en origineel wordt. Het cursiefje vertelt iets over de dagelijkse realiteit, waarmee verbeeldingselementen worden vermengd, heeft een humoristisch-luchtige toon, vaak gecombineerd met een droefgeestige ondertoon, relativeert de realiteit en verzacht de problemen. 

Te laat

Tags: Cursiefje

De camera kon hem niet uit het lood slaan. Hij zat op een stoel, midden in zijn woonkamer, en vertelde rustig over zijn artsenloopbaan die hij jaren tevoren had afgesloten. Hoewel hij toen letterlijk om de hoek woonde, had ik hem in mijn kindertijd nooit gezien. Wel had ik vaak als loopjongetje bij hem thuis aangebeld om de waar te leveren die zijn echtgenote in de kruidenierswinkel van mijn moeder besteld had. Ik zag hem dus nu voor de eerste keer, nog wel in een televisieprogramma over oude huisartsen die terugblikten op hun loopbaan. Hij vertelde gezapig, ik hoorde hem graag bezig. De gedachte dat ik hem kende, of toch een beetje kende, scherpte mijn nieuwsgierigheid naar zijn belevenissen nog méér aan. En belevenissen, die waren er genoeg geweest.

Als stagiaire reeds had hij in een sanatorium voor vrouwen geregeld mensen zien sterven aan tuberculose. Na ieder zulk overlijden nam een non hem ´s nachts mee naar het mortuarium in het bos achter het ziekenhuis, waar ze hem opdroeg om onder het licht van een lantaarn – er was nog geen elektriciteit in het dodenhuisje - de longen uit het lichaam te snijden voor microscopisch onderzoek. Toen hij de eerste keer dat hem die eer te beurt viel, zei dat hij dat niet kon, was ze bereid, het hem één keer voor te doen, “maar dan moet je het alléén kunnen”. Weer dichtgenaaid, werd het lijk dan verse kledij aangetrokken. De operatie was snel voorbij, en ´s morgens was er geen haan die er naar kraaide. Overigens was het niet zonder risico om in dat sanatorium te werken, de hoest van tbc-patiënten kon men maar beter ontwijken: “Wat ze ophoestten, leek op plattekaas. Hele stukken van de longen werden uitgespuwd.”

Of hij vertelde hoe hij opschrikte toen hij in zijn praktijk geconfronteerd werd met de Softenon-affaire, die in de zestiger jaren de medische wereld beroerde. Het meisje, dat hij hielp ter wereld komen, werd geboren met één been.

Maar het meest nog was ik aangegrepen toen hij vertelde hoe één van zijn patiënten op zijn sterfbed een merkwaardig geheim had opgebiecht. De man had méér dan een halve eeuw voordien een moord begaan, maar in zijn plaats was iemand anders voor die moord tot twintig jaar gevangenisstraf veroordeeld geweest. Een gerechtelijke dwaling van formaat. Zijn hele leven had de stervende die smet op zijn ziel als een zware last meegezeuld, en nu, aan de rand van het graf, probeerde hij die alsnog van zich af te werpen. Doch daarmee belastte hij weer een andere ziel: de dokter wist immers langs geen kanten wat hij met deze bekentenis moest aanvangen. Maanden lang bleef hij met dit probleem in zijn maag zitten. Hij sprak er met niemand over, zelfs niet met zijn eigen vrouw. Ten einde raad wendde hij zich tot een pater in het nabije redemptoristenklooster. Wat moest hij doen? Naar het gerecht stappen? De veroordeelde opzoeken? Hij wist wie het was, hij kende alle details. Maar de pater suste zijn geweten, en overtuigde hem dat het beter was, deze zaak te laten rusten, vermits de veroordeelde ondertussen toch was vrijgekomen, en zijn straf dus niet meer ongedaan gemaakt kon worden: “We kunnen er niets aan doen. We zullen er niet aan beginnen.”

Ik zat er verbijsterd bij toen ik dat hoorde, en ik nam me voor om bij de eerste de beste gelegenheid de dokter op te zoeken en samen met hem die oude koe nog eens uit de gracht te halen. De Heilige Geest, dacht ik, zal wel geslapen hebben op het moment dat hij beter zijn wereldse dienaar geïnspireerd had. Ik mijmerde over het gezag dat de clerici toen hadden, en over de volgzaamheid van de elite. Maar de dokter was gerustgesteld, en geruststelling was wat hij bij de eerwaarde pater gezocht had.

Ik probeerde mij het verwoeste leven van de veroordeelde voor te stellen. Wat had hij nog kunnen aanvangen als hij uit de bajes ontslagen was? Wie had hij nog in de ogen durven kijken? Wie had nog zijn gezelschap willen delen? En, hou je vast, met welke herinnering moesten de kinderen verder? Vader, een moordenaar.

Ach, wie moet ik met de vinger wijzen? Ik heb zelf de weg naar de hel helpen plaveien, want ik heb mijn goede voornemen nooit waargemaakt. Gisteren schoot me zonder enige aanleiding de herinnering aan die uitzending te binnen. Nu of nooit, dacht ik. Ik zocht het telefoonnummer van de arts op, en belde. Een vrouwenstem aan de lijn, zijn weduwe.

“Hij heeft aan de universiteit leren roken, meneer. Zijn vader had hem gezegd dat een student die niet rookt, geen student is. Vier jaar geleden kwam hij van een routineonderzoek thuis, en zei: ik ben een vogel voor de kat.”

Tja. Ik had het moeten weten: op álles staat een vervaldatum.

Dit artikel delen?

Lieven Vandekerckhove

Avatar

Publicatie op .
Hits: 116

geef een waardering voor: "Te laat"

Geschreven door Lieven Vandekerckhove . Geplaatst in Cursiefje.
Klik op de naam of afbeelding van de auteur voor meer informatie.
22.11.20
Feedback:
Bijzonder stukje, en ontroerend. Mooi geschreven, Lieven.
Grammatica & Spelling:
Goed
  • Lezenswaardig:
    100%
Show more
0 van de 0 lezers vond deze review nuttig
21.11.20
Feedback:
Als des-dochter die met de gevolgen moet leven, is dit uiteraard een stukje dat bij mij binnenkomt. Maar ik heb dit intussen afgesloten en ga ervan uit dat de dokters destijds ook alleen maar goed wilden doen. Zij konden tenslotte niet van alle gevolgen van alle geneesmiddelen op de hoogte zijn. Ik herinner mij nog een ongemakkelijk gesprek met mijn moeders gynaecoloog vlak voor zijn pensioen. Alleen de Minister van Volksgezondheid heeft een verpletterende verantwoordelijkheid wat mij betreft, want de gevolgen van Softenon en andere vormen van Des waren vanaf de jaren 50 al lang bekend uit Amerikaanse studies.
Grammatica & Spelling:
Goed
  • Lezenswaardig:
    100%
Show more
0 van de 0 lezers vond deze review nuttig
  • Lieven Vandekerckhove 23.11.20
    Akkoord, Petra. Ik kan me niet voostellen dat een arts bereid zou zijn om een geneesmiddel toe te dienen waarvan de effecten desastreus zijn. Maar dat de artsen dat niet wisten, is andere koek. Daar is de overheid inderdaad met zware gevolgen tekortgeschoten. Goed, dat je het in jouw persoonlijk leven een plaats hebt kunnen geven.

Jouw feedback hier?

Dat is mogelijk met een waardering en/of jouw commentaar te geven.
Ook kun je reageren op commentaar van anderen.
 
Emoticons: ;o = wink:d = bigsmile, :-$ = blush, (^) = cake, (h5) = clapping, 8) = cool, ;( = crying, (x) = handshake, :? = thinking, (hartje) = heart
 
Periodiek verwijderen we 'oudere' inzendingen o.b.v. geen of lage waarderingen. Door een waardering te geven bepaal jij dus mede de continuïteit in publicatie van een inzending!

Snelmenu: Klik, voor belangrijke pagina's, aan de rechterkant op de blauwe button !