Voor schrijvers, door schrijvers

Column

Aantal gepubliceerde inzendingen: 652

Cold War verdient geen Oscar

Regisseur Pawel Pawlikowski won met Ida een Oscar. Zijn Cold War werd twee keer genomineerd. Alle recensies zijn lovend. Waarom laat de film mij dan toch teleurgesteld achter?

Iemand zegt in een scene: ‘De tijd doet er niet toe als je van elkaar houdt.’ Zakdoek gereed: altijd mooi, de eeuwige liefde. Denk aan Titanic of Tristan en Isolde. Maar die verwachting wordt niet waar gemaakt.


Het liefdesverhaal van Zula en Wiktor overbrugt 15 jaren: van 1949 tot 1964. Ondertussen volgen we ook een sentimenteel Pools volksliedje dat via allerlei omzwervingen -samen met Zula- ouder en wijzer wordt. Beide verhaallijnen culmineren in een doorleefde jazz uitvoering van het liedje in een Parijse nachtclub. Twee harten, oyoyoy.

De regisseur maakt grote sprongen in de tijd en we zien niet wat er tussendoor gebeurt. Soms mogen we de punten op de tekening zelf verbinden.

Het muzikale verhaal bewijst dat in een samengebalde scène veel kan worden verteld. In een uitsnede met zingende dames van een folkloristisch ensemble, is Zula onderaan in beeld. Ze ziet Wiktor in de zaal. Een close up blijft uit en Zula zingt gewoon door. Het vaste beeldkader (het ensemble) symboliseert haar vrijwillig gekozen keurslijf: Polen. De pijn in haar ogen laat zien hoe ze wordt verscheurd.

Maar verder overheerst in het leven van onze twee harten de (uitmuntende) zwart-wit fotografie. Veel beelden kennen we uit het collectief geheugen. Het idyllische landleven in Polen. Een zolderkamertje in Parijs met een doorkijkje op de Eiffeltoren. Twee geliefden in een innige omhelzing varend op de nachtelijke Seine - de Notre-Dame licht op als een immens spinnenweb. Mooi gefilmd, dat wel.

Nostalgie mag weer en misschien verklaart dat het succes van de film. De intieme beeldratio van een ouderwetse televisie (4:3) helpt mee aan de evocatie van een vervlogen tijdperk. Het is stil op straat. Mensen zoeken elkaar op om te praten. Ze kijken in elkaars ogen, niet naar beeldschermen.

Maar ansichtkaarten en nostalgie brengen mij niet dichter bij de hoofdpersonen. Net zo min als hun dode vissenblik tijdens de seks. Of was de daad in die jaren echt zo saai?

Tegen het einde mag ik wel heel veel losse draadjes zelf verbinden na de terloopse opmerking: ‘…daar is mama.’ In filmtijd heeft Wiktor net gezegd dat hij veroordeeld is tot 15 jaren strafkamp. Het kind betekent dat Zula, koel en berekenend, het zaad van een andere man heeft ingezet als schaakstuk in een groter plan. Haar invloedrijke echtgenoot kan Wiktor bevrijden.

Als de twee harten dan eindelijk weer samen zijn in de slotscène, is mijn eigen hart door de koude oorlog behoorlijk onderkoeld geraakt. Samen vrijwillig dood? Prima. Het kind van Zula redt zich wel.

Dit artikel delen?
Auteur: ©Reinder Veelinx
Klik op de naam of afbeelding van de auteur voor meer informatie.
Hits: 623
Publicatie op .
Tags: Columns

Geef een waardering voor: "Cold War verdient geen Oscar"

Geschreven door Reinder Veelinx . Geplaatst in Column.
Klik op de naam of afbeelding van de auteur voor meer informatie.

Jouw feedback hier?

Dat is mogelijk met een waardering en/of jouw commentaar te geven.
Ook kun je reageren op commentaar van anderen.
 
Periodiek verwijderen we 'oudere' inzendingen o.b.v. geen of lage waarderingen. Door een waardering te geven bepaal jij dus mede de continuïteit in publicatie van een inzending!